• Steven Mareels

Nieuw Goes wil meer maatwerk bij kostendelersnorm



De 21e verjaardag zou een feestelijke dag moeten zijn. Maar voor bijstandsgezinnen met thuiswonende kinderen begint dan een hoop stress en ellende. Vanaf 21 jaar geldt namelijk de kostendelersnorm. Door de kostendelersnorm wordt de uitkering lager, omdat de overheid er vanuit gaat dat de kosten gedeeld worden. Hoe meer kostendelers, hoe lager de uitkering. De kostendelersnorm wordt altijd toegepast, ongeacht de hoogte van het inkomen en of de inwonende wel bij kan dragen.


In de praktijk leidt de kostendelersnorm ertoe dat ouders hun kinderen gedwongen het huis uitzetten, omdat ze financieel anders niet meer rond kunnen komen. Sommige jongeren besluiten zelf om weg te gaan, omdat ze anders weinig tot niets overhouden en niet voor hun toekomst kunnen sparen. Volgens onderzoek komt het bij bijstandsgezinnen veel vaker voor dat jongeren het huis verlaten wanneer zij 21 jaar worden vergeleken met niet-bijstandsgezinnen. Een deel van die uitschrijvingen uit de Basisregistratie Personen (BRP) heeft de bestemming ‘Onbekend’.


Kritiek

De laatste tijd is er vanuit verschillende hoeken veel kritiek op de kostendelersnorm. Onder meer verschillende ombudsmannen, meerdere gemeenten, FNV Uitkeringsgerechtigden en de Raad voor de Volksgezondheid en Samenleving (RVS) geven aan dat de kostendelersnorm leidt tot financiële problemen, ontwrichting van gezinnen en dakloosheid. Het aantal dakloze personen van 18 tot 30 jaar is met 12.600 3x hoger dan in 2009. Mensen die bij vrienden, familie of kennissen slapen, zijn officieel ook daklozen.


Uitzonderingen maken

Gemeenten kunnen besluiten de kostendelersnorm niet toe te passen. De voorwaarde hiervoor is dat er sprake moet zijn van ‘tijdelijk verblijf’. Uit onderzoek blijkt dat gemeenten niet tot nauwelijks uitzonderingen maken, omdat het te ingewikkeld en tijdrovend zou zijn. Daarom hebben deskundigen een handleiding gemaakt om gemeenten te helpen.


Huis of woonruimte

Die deskundigen geven aan dat gemeenten zelf kunnen bepalen wat ‘tijdelijk’ is, omdat dit niet in de wet staat beschreven. Wat zo ‘kort mogelijk’ is, is afhankelijk van de tijd die nodig is om een huis of woonruimte te vinden. Tegelijkertijd adviseert de RVS gemeenten om vaker uitzonderingen te maken op de kostendelersnorm, waarvoor het woningtekort als belangrijke reden genoemd wordt.


Niet toepassen

Nieuw Goes wil dat deze adviezen worden opgevolgd. Daarom stellen wij voor dat de kostendelersnorm standaard niet wordt toegepast voor jongeren uit bijstandsgezinnen die woningzoekend zijn. Woningzoekend zijn is immers een tijdelijke periode. Een bewijs daarvoor is bijv. een inschrijving bij een woningcorporatie. Door dit te gaan doen, krijgen jongeren uit bijstandsgezinnen betere kansen om hun leven op te bouwen.


Ook willen we dat er uitzonderingen gemaakt worden voor:

  • Mensen die in een scheiding liggen en tijdelijk inwonen bij een familielid, vriend(in) of kennis met een bijstandsuitkering;

  • Mensen die voor een tijdelijke periode mantelzorg verlenen, bijv. voor iemand die geopereerd of ernstig ziek is;

  • Andere schrijnende situaties, zoals bij verlies van inkomen van de hoofdbewoner of mensen met gezondheidsproblemen.

Bij gemeenten die wel uitzonderingen maken op de kostendelersnorm, zijn dit hun gebruikte redenen daarvoor. Wij willen dat de gemeente Goes dit ook gaat doen. Door het stellen van schriftelijke vragen hebben wij het college deze verzoeken gedaan.


Commercieel contract

Wanneer een jongere uit een probleemgezin bij een familielid wil gaan wonen, kan dat niet als dat familielid een uitkering heeft. De kostendelersnorm geldt echter niet als er sprake is van een commercieel contract. Het probleem is dat niet alle verhuurders dat toestaan. Wij hebben daarom gevraagd of dit in Goes bij de grootste verhuurder mogelijk is. En zo niet of het college bereid is om daarover met hen in gesprek te gaan, om dat mogelijk te maken voor bijstandshuishoudens in schrijnende situaties.


27 jaar

Onder meer de gemeente Rotterdam pleit ervoor dat de kostendelersnorm wordt afgeschaft voor jongeren tot 27 jaar. Daarvoor wordt gelobbyd bij de landelijke politiek. Nieuw Goes is er groot voorstander van om de leeftijd te verhogen van 21 naar 27 jaar, omdat daarmee een hoop ellende en stress kan worden voorkomen. Wij hebben het college daarom verzocht om zich, samen met de regiogemeenten waarmee wordt samengewerkt, bij de lobby aan te sluiten.


Wilt u al onze vragen inclusief meer toelichting lezen? Bekijk dan onderstaand bestand.

Vragen Nieuw Goes - Kostendelersnorm
.pdf
Download PDF • 228KB